Father Absent Home Crisis

June 20, 2020

HAPPY Father’s Day sa lahat ng mga kapwa ko Tatay, Papa,Daddy, Itay, Tatang, o Ama  at sa mga gumaganap nito !

Ayon sa Kawikaan 17:6, karangalan ng mga anak  ang kanilang mga magulang. Mas madiin ang pagtatampok sa mga  tatay sa wikang Ingles sa ESV at KJV(…and the glory of children is their fathers).

Sabi ng  mga Capampangan “ ituro me canacu ing tata mu, at ituru cu queca nung ninu ica. “ Iyan din ang sabi sa Iloko ,” Ibagam no sino ni amam, Ta ibagac no sino ca” Ganyan din ang sabi ng mga Pangasinense “ Ibagam so amam Ta pian antac no siopa ka man.” Sa Tagalog, “ Kung anong ama, siyang anak.” Sa Cebuano “ Ang anak pareho sa amahan, Amahan pareho sa anak.”  At sa  Hiligaynon “ Kona no gani ang amay, Amo man ina ang anak.”  

Upang salungguhitan ang kahalagahan ng mga tatay, ang ating Panginoon Hesus, bagamat may “Abba” siya sa langit, ay lumaki sa pangangalaga ni  Jose, isang karpintero na masunurin sa Diyos,  na tumayong tatay niya.

Ang mga Tatay ay may dakilang misyon na magpalaki ng mga lalake at babae na may pananampalataya at personal na relasyon sa Diyos ,   mayroon mapanuring pag-iisip, marunong makisalimuha sa kapwa at kumilos bilang bahagi ng isang pangkat sa negosyo o hanapbuhay, at may sapat na etika at mataas na uri ng kabaitan na gabay sa pagbuo ng pasya at galaw sa buhay.

Ang tatay na naglalaan ng panahon sa pangangalaga, pamumuno  at patnubay sa kanyang mga anak ay tinaguriang haligi ng tahanan. Ang pagiging tatay ay isang puwesto ng pamamatnugot na nagpapamalas ng mataas na uri ng mabuting asal.

Alam din natin na hindi lahat ng tatay ay haligi ng tahanan. Ito ang mga  walang panahon para  sa kanyang  anak.  Sinabi ni Austin Sorenson na nakalalamang na hindi matatawag  ng isang bata ang Diyos na  kanyang Ama,  sapagkat hindi niya nakikita ang Diyos sa kanyang sariling Tatay o Papa.

Ang  tatay  ay hindi lamang sa nag-uuwi ng pagkain sa mesa. Kailangan ng aktibong interaksyon sa bata upang mabuo ang isang malusog na relasyon sa kanya. Ang tatay ang sentro sa pagbuo ng pagkakakilanlan sa sarili ng  kanyang anak, ayon kay Dr Meg Meeker. Ipinaliwanag ni Dr. Meeker na ang bawat bata ay may tatlong mahalagang tanong para sa kanyang tatay: 1]  Ano po ang palagay ninyo sa akin?  2]  Ano po ang nararamdaman ninyo sa akin? 3] Ano po ang inyong pag-asa sa akin?  Ang mga sagot ng tatay dito ay nakakatulong ng malaki sa  pagbuo ng mahusay na pagkakakilanlan sa sarili ng bata at magandang relasyon sa kanyang tatay. Kung walang sagot, masalimuot ang buhay ng bata.

Payo ni Hermann Jonsson sa mga tatay  na gumawa ng  isang “ communication tube” na maliwanag ang mensahe sa bata: pumunta ka sa akin, makikinig ako sa iyo, seseryosohin ko ang mga sinasabi mo , at ako ay kikilos ng naaayon dito.

Sinabi  ni Mark Trahan na ang mga bata na may tatay na aktibong nag-uukol ng panahon sa kanyang anak, ay lalaki na mataas ang napag-aralan, may magandang hanapbuhay, masaya, hindi malululong sa iligal na droga at alcohol , at hindi masasangkot sa krimen at di mag-aasawa ng wala sa panahon.

Batay sa mga datos at pagsasaliksik sa Amerika, kabaligtaran naman ang mangyayari sa bata mula sa “father absent homes”:  karalitaan, mababang marka sa klase at baka hindi na umabot sa kolehiyo, biktima ng pansisiil, walang permanenteng hanap buhay,  nababarkada sa maling tropa, nasasangkot sa krimen at nakukulong, maagang nabubuntis o nakakabuntis, may depresyon na maaaring mauwi sa pagpapatiwakal.

Sinabi ni Jerrod Brown sa kanyang blog na “ Father –Absent homes: Implications for criminal justice and mental health professionals”, hindi lahat ng batang lumaki sa isang “father absent home” ay daranas ng mga negatibong bunga ng walang ama, subalit hindi maaaring balewalain ang mga datos na nagpapakitang  tumataas ang tiyansa ng mga batang ito   na makaranas ng  negatibong pangyayari sa kanilang mga buhay.

Sa ngayon, milyon-milyong mga Pilipino ang lumaki at lalaki na walang ama sa kanilang tahanan dahil OFW ang ama, o di kaya’y  nakakulong ito,  at di mabilang ang nagkahiwalay ang magulang, o maagang namayapa ito. At kung nasa tahanan man, hindi marunong makipag-interaksyon sa anak.

Ayon sa ekonomistang Bernardo Villegas
( Enero 7,2018; https://business.mb.com.ph; binuksan Hunyo 18,2020)  bagamat napakalaking bagay sa ekonomiya ang OFW remittances na katumbas ng 12 % ng GDP, napakataas ang “social costs” na sinisingil  nito sa milyon milyon mga bata na dumaranas ng “psycho-sociological harm”  dahil hindi nila kapiling ang kanilang ama.

Kahit papaano, ang istraktura ng ating pamilya ay malawak at umaabot pa sa mga lolo at lola, at mga tita ,tito at mga pinsan at kaibigan. Sinabi ni Jerrod Brown na kapag ang bata ay napapaligiran ng maraming nagmamahal na may sapat na gulang, napupunan nito ang kawalan ng presensya ng ama at naiiwasan nito ang mga negatibong bunga nito.

Sinabi ni Warren Wiersbe na ang isa sa pinakadakilang bagay na magagawa ng isang tao ay tumulong magtayo ng mga maka-Diyos na tahanan.

Sa ganitong paraan, maisasakatuparan natin ang sinabi ni Confucius na “ang lakas ng isang bansa ay nagmumula sa integridad ng mga tahanan nito.” Dapat itong maging gabay sa pagbuo ng programa na makakabawas sa demand side ng problema ng iligal na droga sa bansa. Kailangan natin ng isang programa na magtuturo sa bawat lalake , nasa ibang bansa man o nakakulong, paano maging tunay na haligi ng tahanan.